W sezonie letnim, wakacyjnym, częściej, znacznie łatwiej i chętniej podejmujemy aktywność fizyczną.

Badania naukowe oraz dane statystyczne są nieubłagalne i pokazują, że większość osób, która przez nieomal cały rok jest nieaktywna lub bardzo mało aktywna (oraz zwykle nieprzygotowana do fizycznego wysiłku) latem ulega często poważnym urazom układu kostno-szkieletowego. Do najczęstszych kontuzji zaliczamy:

Stłuczenia

Zdecydowanie najczęstszy, ale najmniej groźny wakacyjny uraz.

Dochodzi do niego najczęściej podczas urazów bezpośrednich, tj. upadków, uderzeń. Bardzo szybko pojawia się główny objaw, czyli ból. Równie szybko lub po kilku godzinach pojawiają się podbiegnięcia krwawe, zwane potocznie siniakami. Są one skutkiem pęknięcia drobnych naczyń krwionośnych i wynaczynienia się krwi do otaczających tkanek. Kolejnym objawem jest obrzęk, będący konsekwencją urazu i krwiaka

Skręcenia

Drugim najczęstszym urazem są skręcenia.

Najczęściej skręceniom ulega staw skokowy, kolanowy, znacznie rzadziej staw barkowy.

Mechanizmy urazu bywają przeróżne: może być to źle dobrane obuwie lub złe postawienie stopy, brak odpowiedniej rozgrzewki, poruszanie się po nierównym terenie – dla niewytrenowanych nóg, a zwłaszcza stóp, jest to najczęstsza przyczyna skręcenia stawu skokowego.

Głównym objawem jest silny, nagły ból czasami połączony z charakterystycznym „trzaskiem” słyszalnym przez pacjentów, obrzęk, krwiak, niemożność chodzenia, stania na chorej kończynie. Często jeśli są to łagodne skręcenia dolegliwości ustępują po kilku chwilach.

W przypadku silniejszych skręceń, kiedy ból nie ustępuje, należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza. Wnikliwa i kompleksowa diagnostyka jest kluczem do postawienia odpowiedniej diagnozy, określenia stopnia uszkodzenia, a tym samym opracowania optymalnego i indywidualnego procesu leczenia i rehabilitacji.

 

Zapalenie ścięgna Achillesa, więzadła rzepki

Często wydawałoby się błahy spacer w miłym towarzystwie oraz w pięknych okolicznościach przyrody po zróżnicowanym terenie, może nas zaskoczyć urazem, zwłaszcza jeśli na spacer założymy klapki, japonki, czy inne, niestabilizujące stopy obuwie życia codziennego.

Przy urazie i przeciążeniu ścięgna Achillesa, ból wraz z obrzękiem pojawia się w okolicy pięty oraz kostki. Dolegliwości często są bardzo silne.

Podobnie ma się sprawa przy przeciążeniu i zapaleniu więzadła rzepki, gdzie często trudno podjąć aktywność następnego dnia. Pomocne wtedy są zimne okłady, niesterydowe maści i leki p-bólowe.
Jeśli jednak dolegliwości po 2-3 dniach nie mijają wizyta u specjalisty staje się nieodzowną koniecznością.

Bardzo ważnym czynnikiem jest postępowanie bezpośrednio po urazie.

Możemy to ująć w skrócie w myśl zasady i protokółu PRICE MM.

P (Protection) – ochrona rozumiana jako odciążanie uszkodzonego stawu poprzez zastosowanie zaopatrzenia ortopedycznego (kule, bandaże elastyczne). Zabezpieczenie stawu, mięśnia przed obciążeniem stwarza dobre warunki do gojenia się uszkodzonych tkanek.

R (Rest) – w zależności od typu urazu odpoczynek oznacza przerwę w treningach, odciążenie uszkodzonych tkanek.

I (Ice) – w pierwszych dobach zaleca się stosowanie okładów chłodzących w celu redukcji obrzęku oraz dolegliwości bólowych. Okłady stosuje się w odstępach 2-3 godzin w ciągu doby, wykorzystując lód czy specjalne żele chłodzące.

C (Compression)– bezpośrednio po urazie zaleca się stosowanie ciasnego ucisku w miejscu urazu, co zabezpieczać ma przed obrzękiem uszkodzonych tkanek.

E (Elevation) – elewacja oznacza ułożenie uszkodzonego obszaru powyżej poziomu serca, co ma bezpośrednio wpływać na lepszy odpływ chłonki z dystalnych części – profilaktyka przeciwobrzękowa.
Dwa ostatnie podpunkty wymagają wizyty w gabinecie lekarskim 😉 (czasem nawet w soboty – zapraszamy do gabinetu Grochowska 9)

M (Medication) – stosowanie w procesie leczenia niesteroidowych leków przeciwzapalnych, których celem jest redukcja dolegliwości bólowych oraz stanu zapalnego i jego konsekwencji (obrzęk, podwyższona ciepłota, ból).

M (Modalities) – leczenie fizykalne posiada całą gammę zabiegów z zakresu elektroterapii, laseroterapii, krioterapii, magnetoterapii, ultradźwięków czy hydroterapii, które odpowiednio stosowane charakteryzują się działaniem: przeciwbólowym, przeciwzapalnym, przeciwobrzękowym, przyśpieszającym regenerację tkanek.

Aby wakacje były udane, miłe, przyjemne i bez urazów pamiętaj o kilku zasadach :

  1. Nie zapominaj o rozgrzewce oraz ćwiczeniach rozciągających!
  2. Nie zapominaj o odpowiednim obuwiu!
  3. Nie zapominaj o kaskach, nakolannikach, nałokietnikach!
  4. Bądź uważny i rozważny!
  5. Bądź aktywny przez cały rok. Wystarczą 1-2 godziny dwa-trzy razy w tygodniu!

Opracowanie:

Lek. Wojciech Kienitz, ortopeda