O kontuzjach narciarskich rozmawiamy z drem Ryszardem Stawickim, ortopedą traumatologiem, właścicielem Gabinetów Lekarskich Grochowska 9 w Poznaniu oraz współwłaścicielem Szpitala Medicus-Bonus w Środzie Wielkopolskiej.

Do jakich urazów najczęściej dochodzi na stoku?

Niestety narciarstwo co roku przynosi spore żniwo kontuzji. Najczęściej trafiają do nas pacjenci z urazami stawów kolanowych, barkowych. Również złamania w nadgarstku czy ręce nie są rzadkością. W obrębie kolan dominują uszkodzenia łąkotek, uszkodzenia więzadłowe zarówno więzadeł krzyżowych, jak i pobocznych. Bywają złamania śródstawowe, bardzo często wymagające pilnego leczenia operacyjnego. W stawie barkowym najczęściej dochodzi do uszkodzenia więzozrostu obojczykowo-barkowego, uszkodzeń wewnątrzstawowych oraz uszkodzeń stożka rotatorów.

Czy można zminimalizować ryzyko urazu podczas jazdy na nartach?
Tak, nie wychodzić ze schroniska (śmiech), a na poważnie: przygotować się przed pierwszym zjazdem. Trzeba się porozciągać, zrobić kilka przysiadów, skłonów, skrętów i zaczynać jazdę stopniowo bez wielkich przeciążeń, szczególnie na początku. Ostrożniejsza jazda również daje nam większe szanse uniknięcia urazu. Kask to oczywiście podstawa.

Jak działać, kiedy jednak przytrafi nam się kontuzja?
Jeśli zdarzy się wypadek na stoku, wówczas decyzję, jak zadziałać z danym urazem, pozostawmy przeszkolonym służbom. Za to gdy pojawia się jakiś ból po dniu jeżdżenia, najpierw schłodzić bolące miejsce, ewentualnie potem prowizorycznie unieruchomić. Można skorzystać z pomocy medycznej na miejscu, ale często widzę po pacjentach, że wybierają jak najszybszy powrót do domu i dopiero zgłaszają się do lekarza. Chcą leczyć się u siebie, u swojego lekarza, w swoim mieście lub tam, gdzie wiedzą, że będą mieli zapewnioną bardzo dobrą opiekę. Osobiście niejednokrotnie otrzymuję już pytania bezpośrednio ze stoku!

O czym jeszcze powinniśmy pamiętać, kiedy przytrafi nam się kontuzja?

Aspektem wartym podkreślenia jest szybkość zadziałania, często liczy się czas. Wielokrotnie jedno uszkodzenie, np. wewnątrzstawowe, przy braku natychmiastowego leczenia powoduje wtórne zmiany komplikujące dalsze leczenie. Istotne jest więc w miarę szybkie skontaktowanie się z chirurgiem urazowym, ortopedą oraz wykonanie USG uszkodzonego stawu. W gabinetach na Grochowskiej 9 w Poznaniu każdego dnia przyjmuje ortopeda i można wykonać USG. Częstokroć to nie wystarcza i trzeba wykonać RTG czy rezonans magnetyczny, ale o tym decyduje lekarz po badaniu.

Jak przebiega leczenie kontuzji narciarskich?

Wszystko zależy od charakteru urazu. Jeśli jest niewielki, wystarczy zastosować się do zaleceń lekarza ortopedy i zadbać o kontuzjowane miejsce w domu (ćwiczenia, odciążanie, ochładzanie, środki przeciwbólowe). Innym razem potrzebna jest rehabilitacja pod okiem fizjoterapeuty albo wzmocnienie stawów (np. terapią ACP). Zdarza się też, że konieczna jest operacja. Wówczas nasi specjaliści z gabinetów na Grochowskiej kierują pacjentów do naszego szpitala Medicus-Bonus w Środzie Wielkopolskiej i tam, na sali operacyjnej, odbywa się chirurgiczne leczenie.

Jakie operacje wykonują specjaliści szpitala Medicus-Bonus?

Do najczęstszych operacji naprawczych po urazach narciarskich należą: artroskopie stawów, rekonstrukcje więzadeł krzyżowych stawu kolanowego, reinsercje więzadeł pobocznych kolana, operacje naprawcze czy usunięcia uszkodzonych fragmentów łąkotek, ciał wolnych, repozycja i zespolenie złamań. Regularnie wykonujemy operacje naprawcze więzadeł stawu skokowego i innych stawów w obrębie stopy. W stawie barkowym są to operacje naprawcze uszkodzeń ścięgien, obrąbka stawowego, operacje nawykowego zwichnięcia stawu ramiennego oraz zespolenia złamań nadgarstka i ręki. U narciarzy i tenisistów często dochodzi do zwyrodnień stawów biodrowych. Są wtedy celowe zabiegi endoprotezoplastyki stawu biodrowego czy kolanowego.

Jak należy zaplanować leczenie w przypadku kilku współistniejących urazów?

Niektóre kontuzje wymagają współpracy kilku specjalistów, dlatego pacjenci cenią sobie fakt, że u nas, w Gabinetach Lekarskich Grochowska 9, mamy tak duży zespół lekarzy. Poza mną przyjmują, i w szpitalu operują ortopedzi: dr Piotr Krawczuk, dr Piotr Staszczuk, dr Konrad Rapalski, oraz chirurdzy ręki: dr Maciej Bręborowicz oraz dr Agnieszka Herbik. Oczywiście ogromną rolę odgrywa po każdej operacji odpowiednia rehabilitacja, którą zawsze zalecam pacjentom. Kieruję ich do doświadczonego fizjoterapeuty, który współpracuje z naszym szpitalem od wielu lat.

Warto wybierać ośrodki, które zapewniają kompleksowe leczenie i tym samym szybszy powrót do sprawności.